The Union Of People's Fedaian Of Iran
اخبار    سرسخن    مقالات سیاسی    اعلامیه ها    ديدگاه ها    کارگری    زنان    دانشجویی    مسئله ملی    اجتماعی    رويدادهای بين المللی    برای جهانی دیگروسوسياليسم    حقوق بشر    گفتارهای رادیویی    یادها    در راه کنگره    اعلان ها    موضوعی    گفتگو      
صفحه اول معرفي و تاريخچه  |   اسناد سازمان  |   آرشيو  |   پيوندهاي ديگر  |   آدرس هاي ما  |   آرشيو مقالات

پژاک، دردسري براي احزاب سنتي کردستان ايران

سيامند

پژاک، دردسري براي احزاب سنتي کردستان ايران
دوشنبه ۱۱ مهر ۱۳۹۰ - ۰۳ اکتبر ۲۰۱۱


سيامند

عليرغم سابقه روشن کردستان ايران در پيشقراولي آزاديخواهي، امروزه نقش جنبش اجتماعي و توده اي در کردستان ايران، به نسبت ديگر نقاطِ کشور بسيار کمرنگ است. اين امر را مي توان به دو عامل نسبت داد، عدمِ حضور سازماني سياسي که بيانگر مطالباتِ مردم کردِ ايران از جنبش سراسري کشور باشد، و ديگر برگزيدن روشي از مبارزه توسط پژاک، که مردم کرد با تجربه ي پيشين خود، بر آن مهر تائيد نمي نهند.

در هفته‏ هاي گذشته در مناطق مرزي کردستان ايران، درگيري هاي سنگيني ميان نيروهاي سپاه پاسداران و گروه موسوم به پژاک رخ داد، که هنوز بطور جسته و گريخته ادامه دارد ؛ در اين درگيريها نيروهاي جمهوري اسلامي متحملِ تلفاتِ سنگيني شدند، يکي از چهره هاي شاخصي که طي عمليات نظامي هفته هاي گذشته کشته شد، سردار عباس عاصمي فرمانده ي واحد اطلاعات سپاه پاسداران قم بود. همزمان با درگيري هاي فوق، دولت ترکيه نيز، حملات نظامي خود به پايگاه هاي پ.ک.ک را از سر گرفت و مناطقي از اقليم کردستان عراق را بمباران کرد. در اين مطلب کوتاه هدف نه پرداختن به امور پ.ک.ک و نه حتي پژاک است، بلکه جنبش کرد در ايران را حتي الامکان مورد بحث و بررسي قرار خواهيم داد.

جنبش کرد در ايران، با سقوط نظام سلطنتي ابعادي گسترده يافت و احزاب و گروه هاي سياسي کرد و غير کرد که طي همه ي سال هاي نظام پيشين از حق فعاليت سياسي محروم بودند، از شرايط پنهاني خارج شده و به فعاليت علني پرداختند. دو جريان شاخص اين دوره، حزب دمکرات کردستان ايران و سازمان زحمتکشان کردستان ايران (کومه له) به فاصله ي کوتاهي با اقبال توده اي مواجه شده و ده ها و حتي صدهاهزار نفر عضو و هوادار در سراسر کردستان ايران به خود جذب کردند. طرح و پيگيريِ مطالبات ملي کردهاي ايران توسط اين دو جريان، اختلافِ مذهب و ساختار حکومتي جمهوري اسلامي که هرگز تحمل دگرانديشي را بر خود هموار نکرد، به فاصله ي کوتاهي، راه را بر هر گونه گفتگو بست و درگيري و جنگي که طي سال هاي طولاني هزاران کشته و زخمي از دو سوي اين درگيري باقي گذاشت آغاز و به انحاء مختلف تا کنون ادامه داشته است.

جنگ اين دوران که مصادف با علني شدن و آغاز فعاليت سياسيِ حزب دمکرات کردستان ايران و کومه له بود، فعاليتِ سياسيِ اين جريانات را تحت الشعاع حرکات نظامي قرار داد. دوران جنگ و گريز با نيروهاي نظامي حکومت مرکزي که با تلفاتِ سنگين هر دو طرف مصادف بود، بيش از چند سال طول کشيد. در شرايطي که حملات بي امان نيروهاي دولتي و گروههاي همپيمان آنان ادامه داشت ،اين دو جريان نيز عمده ي انرژي خود را به جاي آموزش و تربيتِ کادرهاي سياسي و آماده نمودنِ آنها براي حضور در مبارزه ي سياسي و روزمره، متوجه آموزش و تربيتِ کادرهاي نظامي و دفاعي نمودند. امري که در ادامه ي خود پيشمرگه و حرکت نظامي را به هويتِ غالب اين گروه ها تبديل کرد.

با فرسايشي شدنِ جنگ ايران و عراق، و تداوم هشت ساله ي آن، احزاب کرد ايراني که در اين ميدان زير بمباران هر دو دولت عراق و جمهوري اسلامي قرار گرفته بودند، چاره اي جز عقب نشيني به درون کردستان عراق، ادامه‏ي حيات زيرِ چترِ حمايتِ سازمان‏ها و احزاب کرد عراقي، و در نتيجه کاهشِ عمليات نظامي خود نيافتند. از اواخرِ سال 1363 شمار برخوردهاي نظامي ميان پيشمرگان دو حزب و سازمان نامبرده با نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي کاهش يافت، و پس از آن نيز، از آنجا که دو جريان عمده ي کرد در کردستان عراق، پارتي دمکرات کردستان (عراق) به رهبري مسعود بارزاني و اتحاديه ي ميهني کردستان عراق به رهبري جلال طالباني، کوشيدند در جهتِ مقابله با رژيم صدام حسين در عراق، از کمک هاي جمهوري اسلامي بهره مند شوند، امکان حرکتِ نظامي از گروه هاي کردِ ايراني سلب شد.

مطالبات و آرزوهاي مردم کردِ ايران براي احقاقِ حقوق ملي خود طي اين سال ها نه تنها کاهش نيافت، بلکه با حضور دائمي نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي در شهر و روستاها و نظامي کردنِ فضاي سراسر کردستان رفتارِ حکومت با کردها، انتخاب مسئولين حکومتي در کردستان از ميان غير کردها و حذفِ کاملِ اين بخش از جمعيتِ کشور از تمامِ سامانه ي حکومت و تصميم گيري و ... هرچه شکوفاتر و جدي تر شد. با عقب نشينيِ اين دو سازمانِ سياسيِ عمده ي کرد، حزب دمکرات کردستان و کومه له به درون کردستان عراق و منعِ آنان از تحرکاتِ نظامي توسطِ احزاب کردِ عراقي، سياست ترور رهبران اين گروه ها و مجموعه ي اپوزيسيون در دستور کار قرار گرفت، طي اين مدت دکتر عبدالرحمن قاسملو، صادق شرفکندي دو دبيرکل حزب دمکرات در زمان هاي متفاوت در اروپا ترور شدند، صديق کمانگر از رهبران و چهره هاي شاخص کومه له در کردستان عراق ترور شد و ... اين ترورها در شرايطي صورت پذيرفت، که با غالب شدن، ارجحيتِ وجهِ نظامي بر سياست در اين دو گروهِ کرد، فقدانِ رهبرانِ سياسيِ کارآزموده و توانا همواره حس مي شد. اين دو جريان طي همه ي اين سال ها موفق به گذار از سازماني با هويتِ نظامي به حزب و گروهي سياسي نشدند.

در سال هاي عقب نشيني و حضور در کردستان عراق، يکي از عوارض فقدانِ کادرهاي سياسي آموزش ديده و مجرب در اين دو گروه، شکل گيري انشعابات متوالي و بحران درون گروهي بود. درست در زماني که جنبش مدني در سراسر کشور و از جمله در کردستان ايران، با حضور روزنامه نگاران کرد، نهادها و انجمن هاي غيردولتي در حال گسترش و عمل اجتماعي بود، اين دو جريان اصلي کردستان ايران، درگير انشعابات و اختلافات درون گروهي بودند. به عبارتي ديگر، ساختارِ عمدتاً نظامي همچنان حفظ شد و از درونِ آنها حزبي سياسي متکي به اعتبار اجتماعي و پايه ي توده اي، که اين هر دو جريان در کردستان ايران از آن برخوردار بودند، برنخاست. امري که موجب شد آنها از روند تحولات داخلِ کشور کاملا عقب بمانند و به رغم ذهنِ تاريخي مردم کردستان و احترام و علاقه ي عمومي به اين دو گروه در نقاطِ مختلف کردستان ايران، از کمترين ميزان تاثيرگذاري بر روند تحولات برخوردار شوند.

در عمل حزب دمکرات کردستان ايران (جناح هاي مختلف اين حزب) و کومه له (گرايش هاي متفاوتِ اين گروه) سازماني نظامي ماندند، بي آن که عملياتي نظامي انجام دهند، و وجهه ي سياسي آنان کمرنگ ماند، امري که به خوديِ خود معناي غيبت و عدمِ حضور در مبارزه ي روزمره ي مردم کردستان ايران را داشت. پديد آمدنِ پژاک حاصلِ چنين شرايطي بود. گروهي که هيچ سابقه ي تاريخي در کردستان ايران نداشته و در هيچ کجاي ذهنِ تاريخي مردم کرد ايران حضور ندارد. گروهي که نه تفکر سياسي و ايدئولوژيکش با مطالباتِ مردم کرد ايران خوانايي دارد، و نه اينکه هرگز ساختاري سياسي و عقيدتي از خود بروز داده است. اقبال بخشي از توده‏هاي مردم کردستان ايران به اين جريان، نه به «حُبِ علي، بلکه بغضِ معاويه» بود. از آنجا که پژاک در رفتار سياسي و عقيدتي خود نشان داده که بمثابه تابعي از پ.ک.ک عمل مي کند، حتي مطالبات سياسي اين جريان نيز با مطالبات سياسي کردهاي ايران چندان همخواني ندارد، و بسته به ديپلماسيِ روزِ جمهوري اسلامي در رابطه با ترکيه مي تواند، به سهولت تغيير کند.

عليرغم سابقه روشن کردستان ايران در پيشقراولي آزاديخواهي، امروزه نقش جنبش اجتماعي و توده اي در کردستان ايران، به نسبت ديگر نقاطِ کشور بسيار کمرنگ است. اين امر را مي توان به دو عامل نسبت داد، عدمِ حضور سازماني سياسي که بيانگر مطالباتِ مردم کردِ ايران از جنبش سراسري کشور باشد، و ديگر برگزيدن روشي از مبارزه توسط پژاک، که مردم کرد با تجربه ي پيشين خود، بر آن مهر تائيد نمي نهند. در حالي که مطالبات و اهداف پژاک، در ارتباط با مطالبات و اهدافِ کردهاي ايران تعريف نشده. اما صرفِ حضور آنها، و مقابله با نيروهاي نظامي حکومتي ، وجهه ي اين گروه را در ميان کردهاي ايران افزايش داده است. امري که شايد در دوره اي کوتاه همدليِ جوانانِ کرد را با خود همراه کند، اما در دراز مدت به انفعال کردها در جنبش سراسري خواهد انجاميد. انفعالي که بخشي از تقصير آن متوجه سازمان ها و احزابِ سنتي کرد خواهد شد. به عبارتي ديگر، وجهه ي پژاک، نه به دليلِ وجوديِ اين گروه، بلکه به دليلِ عدم حضور قدرتمند دو گروه سنتي و پايه دارِ کرد در جنبش سياسي است.

عدم حضور قدرتمند جنبش کرد، در جنبش سراسريِ مطالبه ي حقوق شهروندي و دمکراسي، به رغم سنتِ ديرينه ي آن در تمامِ سال هاي حکومت جمهوري اسلامي در ايران، سئوالي است که پاسخ آن را تنها مي توان از جريانات و احزاب سابقه دار و سنتي کردِ ايران خواست.
سيامند – چهارشنبه 31 اوت 2011


[ نسخه چاپی ]     [ بازگشت به صفحه اول ]


اخبار
درگيري فيزيکي مردم با گشت ارشاد در ميدان درکه تهران
تجمع حق التدريسان و معلمان پيش دبستاني مقابل مجلس
روزنامه رسمي حكم ابطال رياست مرتضوي را چاپ نكرد
دلار 2023 تومان ، سكه 747 هزار تومان
اظهار ناتواني دولتي ها در جلسه مجمع تشخيص
مقابل شهرداري ملارد رخ داد خودسوزي مقابل چشم شهردار
بازداشت يک فعال سياسي عرب در حميديه
خواستار پايان اعتصاب غذاي کبودوند هستيم
رييس اتحاديه ناشران و كتابفروشان:كتابفروشان به تعطيلي فكر مي‌كنند :
فدراسيون دوچرخه‌سواري هم «تعليق» شد
اخبار دانشجوئی
کوي دانشگاه تهران ۱۰ روز قبل و بعد از ۱۸ تير تعطيل است
اجراي دستورالعمل پوشش دانشجويان از اول مهر/ انتقاد از نيروي انتظامي۱۳۹۱/۰۳/۲۰
۶۲ درصد مدال‌آوران ايراني رقابت‌هاي علمي جهاني از کشور رفتند
ادامه‌ي تنش در دانشگاه مازندران به دنبال مرگ يک دانشجو
گزارش شوراي دفاع از حق تحصيل
سخنان وزير علوم افشاي نقض آشکار حقوق دانشجويان است
تجمع اعتراضي دانشجويان علوم پزشکي در مقابل مجلس و وزارت بهداشت
نويد بهاري دانشجويان از پشت ميله هاي زندان
تجمع ۵ روزه‌ي دانشجويان علوم پايه در مقابل وزارت بهداشت
اعتراض داريوش اجلالي، دانشجوي دانشگاه ياسوج با دوختن لب‌هايش
 
کارگران دربند را آزاد کنید

دانشجویان دربند را آزاد کنید

برگی از تاریخ

با یاد یاران

اسامی قربانيان کشتار زندانيان سياسی در سال ۶۷





شورای دانشجویان و جوانان چپ ایران











خبرگزاری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران










آرشیو آثار کلاسیک مارکسیستی









Copyright 2004 © etehadefedaian.org - All Rights Reserved - Administration